Engel IB144 Instrukcja Użytkownika Pobierz pdf (Strona 216)

168

Zonderling ook is de eigennaam welken men aanwendt, wanneer een huwbare meid

beweert dat ze niet zal trouwen. Ja, zegt het volk, ‘wacht tot

Jan van Pas

zich eens

aanbiedt!’ In dezelfde omstandigheid gaf De Brune de volgende waarschuwing aan

de vrijsters die zich al te moeilijk toonen: Let maar goed op, dat het u niet gaat ‘als

vrijers, die

keurboom

voorbijgaande, zich daarnaar met

vuylboom

genoegen moeten.

En dan raecken zulcke noch dickwils in de Zorghoeck’.

Een trouwlustig juffertje heet bij Breero (

Symen

vs. 339)

Lijsje waar is Jan?

Ook

zoo bij Coster (

Teeuwis

363). In de oude kluchten is

Lijsje

tamelijk algemeen de

naam der vrouw, als

Jan

voor den man; in verscheidene gewesten o.a. Vlaanderen

en Overijsel, zegt men heden meestal

Trien:

b.v. een gekke

Trien

, een domme

Trien

, een hölte

Trien; Tjanne

voor een boerin,

Peet

Pee

voor een boer.

Algemeen nog in zwang is de benaming

Kruidje-roer-mij-niet

voor een

onverdraagzaam mensch.

Teuntje Roert mij niet

in Breero's

Symen

toont zich al

niet erg handelbaar en scheldt dan ook Symen braaf den rug vol. Ook in 't Fransch

kent men

Mamzelle Nitouche

(= n'y touche).

Lidewijde

(p. 230) komt een Juffrouw

ongeloof

voor. Busken Huet schreef een

kleine letter, doch het schijnt mij niet twijfelachtig of wij hebben hier weer een gansch

op dezelfde wijze gevormden fictieven eigennaam.

In dezelfde categorie behoort de schutter tehuis in het West-Vlaamsch

spreekwoord: ‘

Bijkans

schoot een musch, maar hij had ze niet.’

Op die wijze wordt het publiek tot

Heer Omnes

, dat bij Breero (

Griane

2759,

Molenaer

17) voorkomt als gemeen zelfstandig naamwoord. ‘Het

heromnenes

van alle deught vervremt’, zegt Triin Jans. Wij gebruiken in denzelfden ongunstigen

zin

Jan Alleman

Niet alleen voor personen worden zulke namen uitgedacht; ook voor dieren of

zaken, zelfs voor zekere handelingen.

Wil men b.v. een hond als leelijk bestempelen, zoo heet hij:

Te-lang-uit-'t-water

Wenscht men uit te drukken dat men voor iets onverschillig is, zoo verzint de

volksgeest een opschrift, en zegt men in Vlaanderen: Ik woon in 't

Plezierken

. Deze

uitdrukking steunt op het antwoord ‘dat doet me plezier’, in menig geval slechts een

euphemisme voor: ‘dat kan me niet schelen’.

Een ‘Spel van

Bedriegt-den-Boer

’ is een gezegde dat in Vlaanderen vaak op den

strijd der politieke partijen wordt toegepast; vooral wanneer er sprake is van

belastingen, waarbij steeds herinnerd wordt aan een volkslied met het refrein: ‘De

boer zal 't al betalen’. Daarmede wordt bedoeld dat de grooten aan het roer den

gemeenen man om den tuin leiden; geen wonder ook, dat de spotlustige volksgeest

voor de geheele ‘komedie’ (want

spel

moet men hier in zijn middeleeuwschen zin

opvatten) een naam verzon.

Mede een fictief spel, doch ditmaal in de eigenlijke beteekenis van het woord, is

dat door Breero (

Koe

, vs. 42) bedoeld, wanneer hij zegt: ‘

Haesop

Taal en Letteren. Jaargang 2

1 2 ... 211 212 213 214 215 216 217 218 219 220 221 ... 439 440

Komentarze do niniejszej Instrukcji

Brak uwag

Engel IB144 Instrukcja Użytkownika Strona 216

Komentarze do niniejszej Instrukcji

Powiązane produkty i podręczniki dla Nie Engel IB144